in

6 tips voor de mooiste macrofoto’s

Loulou Beavers

Macrofotografie is één van de makkelijkste vormen van natuurfotografie. Het kan in de eigen tuin, in de berm, bij een ven of in de plantenbak. Onderwerpen zijn volop voorhanden. Ook alledaagse dingen kunnen interessante onderwerpen zijn. En er zijn geen super dure en zware lenzen voor nodig!

Wil je de kunst van macrofotografie beheersen? Bekijk dan onze Cursus Macrofotografie


Meer leren?

Dit artikel is slechts een klein onderdeel van de uitgebreide fotografiecursussen die je kunt volgen op Zoom Academy. Bekijk het grote aanbod van online fotografiecursussen in de Zoom Academy en start direct met een Cursus LightroomBasiscursus Fotografie of een van de vele anderen!

 Gemiddelde beoordeling: 8,5

“Erg tevreden. duidelijke uitleg en duidelijke video’s. Voordeel is ook dat je nog eens terug kan kijken. Ik kijk uit naar een volgende training.” – John R


Tip 1 Het objectief

Digitale compactcamera’s beschikken over een ‘macromodus’ of een ‘supermacromodus’. Die functie wordt geactiveerd door de macromodus te selecteren in het menu, of door op de knop het macro pictogram ( bloementje) te selecteren. Hierdoor is dichterbij scherpstellen mogelijk, soms zelfs op een afstand van 1 centimeter. Met een spiegelreflex camera zijn er verschillende manieren waarop macrofoto’s te maken zijn.

Een paar voorbeelden
1. Een goedkope manier om de scherpstelafstand te verkleinen is door een voorzetlens op het objectief te plaatsen. Deze wordt op de lens geschroefd en werkt als een vergrootglas en maakt het mogelijk om dichterbij scherp te stellen. Er kan iets kwaliteitsverlies zijn in de foto’s hiermee, maar is een goed alternatief, ook om eerst eens te verkennen of macrofotografie iets voor je is en voorzichtig wilt zijn met grotere investeringen.
2. Een andere goedkope manier zijn meerdere tussenringen of een balg tussen de body van je camera en de lens waar je normaal al mee fotografeert. Zowel tussenringen als een balg zijn hol van binnen en plaatsen de lens dus verder van de beeldsensor af. Dit verkort de scherpstelafstand. Het nadeel kan wel zijn dat oneindige focus weg is, er is nog maar een beperkt scherpstelgebied, maar wel zeer geschikt voor macrofotografie.
3. En er is natuurlijk de macrolens. Ieder cameramerk heeft macro-objectieven in het assortiment. Macro-objectieven van andere merken zoals Sigma of Tamron zijn ook zeer goed en vaak wat minder duur. Bij een groter brandpunt kan meer afstand gehouden worden tot het onderwerp, wat bijvoorbeeld bij insectenfotografie vaak wenselijk is. Kwalitatief en creatief biedt dit de meeste voordelen.
4. Bij wat grotere onderwerpen kan je met een telelens ook beelden maken die een macro-achtige uitstraling hebben.

Tip 2 Scherptediepte

Bij macro en close-up fotografie is doorgaans sprake van geringe scherptediepte. Door een onderwerp zo dicht in beeld te hebben, is de scherptediepte slechts enkele millimeters. Hoe dichter je op je onderwerp zit, hoe kleiner het scherptedieptegebied is. Voor de camera en de lens is het dan soms erg lastig om te focussen, soms gaat een lens ‘hunten’ of ‘jagen’. De meeste fotografen zullen in dergelijke situaties manueel de focus bepalen. Het gekozen diafragma heeft op de scherptediepte niet veel invloed vanwege de afstand tot het onderwerp, maar juist wel veel invloed op de kwaliteit van de onscherpte. Naar mate het diafragmagetal hoger is zullen vormen in de onscherpte duidelijker worden. Het effect van een hoger diafragma zal doorgaans meer zichtbaar zijn in de onscherpte, en dat is goed om te weten.

Links: F9 | Rechts: F13

Tip 3 Betrek de achtergrond en maak een totaalbeeld

Als een foto een esthetisch uitgangspunt heeft, kan de onscherpte en dus de achtergrond het uitgangspunt van een macro of close-up foto zijn. Zijn er bijvoorbeeld andere bloemen in de achtergrond die een rol mogen hebben in het beeld, of kies je juist voor een rustige egale achtergrond. Zijn er bijvoorbeeld andere bloemen of bladen in de achtergrond die een rol mogen hebben in het beeld, of kies je juist voor een rustige egale achtergrond? Door de achtergrond te betrekken en als uitgangspunt te nemen bij de foto, zal de foto een totaalbeeld zijn en meer aanspreken.

Nikon D800, Meyer trioplan 100 mm, F 2,8, 1/ 320

Tip 4 Kies plek en tijd

De ochtend van deze macro-opname is uitgezocht op weerselementen en locatie. In september wemelt het op de heide van spinnenwebben, en ook spinnen dus, de heide bloeit en er is het iele bruine hoge gras. De ochtend zou nagenoeg windstil zijn, de eerste uren na zonsopkomst is alles nog kletsnat van het dauw dus. Kortom, een overvloed van mogelijke onderwerpen, wat selectie op achtergrond om een totaalbeeld te maken nog eenvoudiger maakt. En in dit geval wel heel eenvoudig, de vlinder zat mooi hoog en vrij op het iele hoge gras. De keuze voor een vlinder groot in beeld zou voornamelijk registerend zijn geweest, de bijzonder mooie omgeving van nat en iel gras werkt sfeerverhogend als dat ruimte krijgt in het beeld, de spriet waar de vlinder op zat het zachte tegenlicht schijnt door de vleugels heen is uitgangspunt geweest voor de uitkadering van het beeld. Door het diafragmagetal laag te houden is de achtergrond rustig gebleven, wat bijdraagt aan de serene sfeer van het moment.

Nikon D800, 90 mm, F 3,2, 1/8000

Tip 5 Op ooghoogte van het onderwerp

Op ooghoogte fotograferen maakt dat een onderwerp groots in beeld en het onderwerp los komt van de achtergrond. Een insect van bovenaf fotograferen levert meestal niet de mooiste resultaten op, het dier valt vaak weg in de omgeving, die ligt namelijk dan ook binnen het scherpstelgebied. Meestal zal dit betekenen dat je laag bij de grond moet werken.

Nikon 300, 90 mm, F 8, 1/ 160

Tip 6 Gebruik eens een telelens

Detailopnames hoeven niet altijd in verre uithoeken gezocht te worden, tijdens een familie bezoekje in Lelystad zag ik in de tussenstrook tussen rijbanen een mooie laan met deze esdoorns. De kleur van het blad, de zachte tinten spraken aan. De iets hogere bomen bleken geen combi te zijn om met de macrolens te werken, dus werd een kleine telelens gebruikt om de afstand te overbruggen en het beeld te kaderen. Verkleurd blad hing er volop, de tak die uit de hoek het beeld in komt en afwijkt van de tint, geeft diepte aan het beeld en versterkt de tint. Ondanks dat de tak niet het onderwerp is en onscherp is, heeft het hier dus een versterkende en bepalende rol.

Nikon D800, 200 mm, F 2,8, 1/800

Wie is deze auteur?

Mijn naam is Loulou Beavers en ik ben professioneel natuurfotograaf. Mijn foto’s en artikelen worden regelmatig gepubliceerd in diverse tijdschriften en boeken. Tevens organiseer ik verschillende fotoworkshops en fotoreizen. Bekijk hier mijn website.


Creatieve macro onderwerpen uit je eigen keuken

Fotograferen vanuit vogelhutten