in

Felle hooglichten en diepe schaduwen: zo bewerk je een nachtfoto in Lightroom

De nacht is geweldig en laat je verbluffende voorstellingen zien. Gebouwen die overdag al een geweldig karakter hebben, krijgen ’s nachts nog meer kracht. En met wat nabewerking kunnen we nog een veel mooier resultaat uit onze nachtfoto’s halen.

Menig fotograaf trekt er graag laat in de avond op uit om de nachtelijke sferen in volle glorie vast te leggen. Maar … wat is dát lastig! Felle hooglichten en diepzwarte schaduwen brengen vaak een teleurstelling teweeg. Tijd om Adobe Lightroom los te laten op dat soort foto’s.

De nachtfoto die we in deze bewerking onder handen gaan nemen.

Sterke contrasten

In deze workflow gaan we stap voor stap een nachtfoto bewerken, waarbij we de sterke hooglichten en diepe schaduwen repareren, iets dat veel voorkomt bij dit soort foto’s. Ook andere problemen in de foto lossen we in een handomdraai op.

Hooglichten en shaduwen

Ons raw-bestand is in de basis nog helemaal geen sprankelende foto. De hooglichten – de lichtste delen in een foto – zijn erg fel en neigen naar overbelichting. Ook de schaduwen blijken diepzwart. Zowel de hooglichten als de schaduwpartijen missen nu dus belangrijke details. Gelukkig kunnen we dit in Lightroom eenvoudig herstellen.

Hooglichten dempen

Nadat je je foto hebt geïmporteerd, kies je boven in je scherm voor de module Ontwikkelen. Dit is de plek waar we alle bewerkingen kunnen doen. We starten in het paneel met de naam Standaard. Als we zoveel mogelijk details willen terughalen, moeten we zoveel mogelijk de Hooglichten omlaag halen. We schuiven die naar een waarde van -100.

Belichting versterken

Nu we de hooglichten gedempt hebben, gaan we toch weer het een en ander opschalen. Dat doen we met Belichting. We gaan die schuif naar rechts zetten, maar niet te ver, anders worden de hooglichten weer te fel. Zet het schuifje bij Belichting op ongeveer +2.

Alle details in de lichte delen zijn perfect, met een uitstekende doortekening en prachtige details. Zelfs de schaduwen laten al weer wat van hun karakter zien.

Donkere delen

Nu gaan we extra aan de slag met de donkere delen. Die mogen misschien nog wel een stukje lichter, zodat we nog meer details terugkrijgen in de lucht en de voorgrond. En omdat we uitsluitend de schaduwpartijen willen ophalen, zetten we de schuif bij Schaduwen naar een waarde van +74. Je ziet zelfs de kleuren van het gras in de voorgrond terugkomen!

De hooglichten en schaduwen zijn perfect hersteld met de aanpassingen in het Standaard-paneel.

Witbalans

Nu we meer details zien en de eerste contouren van onze uiteindelijke foto zichtbaar worden, hebben we een prima uitvalsbasis om verder te tweaken en te tunen. De eerstvolgende stap is het aanpassen van onze witbalans.

Een camera raakt ’s avonds en ’s nachts vaak in de war qua witbalans. Er zijn zo veel verschillende lampen en lichtbronnen met verschillende kleurtemperaturen, dat je camera het zeker in de automatische witbalans-instelling vaak niet meer weet.

Nu we nog in ons paneel Standaard zitten, zien we links bovenin in het deel WB een pipet staan. Klik hierop zodat hij loskomt van zijn plaats. Door nu ergens met dat pipet op iets te klikken wat neutraal grijs zou moeten zijn, wordt de witbalans hersteld.

Klik in dit geval met het pipet in een grijs stuk van het bijgebouw uiterst links. Meteen verandert je witbalans. Deze zal een stuk koeler worden. Wij vonden dit iets té koel, dus passen ze zelf het schuifje bij de Temperatuur nog iets aan. We zetten die op een waarde van 3335 Kelvin. Met de slider kun je dus altijd nog de temperatuur naar jouw wens bijwerken.

Met het pipet kunnen we op een neutrale kleur in onze foto klikken.

Met de schuif of waarde bij Temperatuur kun je de witbalans vrij aanpassen.

Vertekening oplossen

De details zijn terug, de kleuren zijn hersteld. Een volgend euvel waar je vaak tegen aanloopt, is de vertekening van gebouwen. Ook dit is eenvoudig op te lossen. In Adobe Lightroom Classic gaan we hiervoor naar het paneel Transformatie.

Het paneel ‘Transformatie’.

Transformatie

Als we kijken naar het paneel Transformatie zie je allerlei schuiven. Ook zie je een aantal woorden staan. Standaard staat de transformatie ingesteld op Uit. Daarnaast zie je andere opties staan, zoals Verticaal, Vlak en Automatisch. Dit zijn presets die met één druk op de knop een vertekening in een beeld proberen te herstellen. Hoewel een preset een snelle manier kan zijn, is het meestal niet de meest nauwkeurige. Handmatig corrigeren is meestal beter.

Upright

Links bovenin in het paneel zie je een icoon met lijntjes. Dit is de Tool Upright met hulplijnen (ook wel kort de Tool Upright). Deze kunnen we selecteren door erop te klikken of de sneltoets Shift+T gebruiken. De Tool Upright komt nu los en als je willekeurig ergens in je foto gaat staan – zonder de muisknop in te drukken – ontstaat er een kruisje in een vergrootglas. Dankzij dit vergrootglas en het kruisje kun je heel nauwkeurig zien waar je bent in je foto.

We gebruiken deze Tool Upright zoals gezegd om vertekeningen te herstellen. Hiervoor moet Lightroom weten wat er eigenlijk recht was in de werkelijkheid. Als we naar onze vertekende foto kijken, dan weten we dat in werkelijkheid het hoofdgebouw recht stond. Dit vertellen we aan Lightroom Classic door dat met lijnen aan te geven. Trek met de Tool Upright een lijn langs de linkerzijde van het gebouw. Doe vervolgens hetzelfde aan de rechterzijde. Na het trekken van de tweede lijn, wordt de vertekening hersteld. Eventueel kun je ook horizontaal nog een lijn trekken. Je mag tot maximaal vier lijnen gebruiken.

Als het goed is, staat je compositie als een huis en is de vertekening weg. Je kunt de tool nu sluiten door op Gereed te klikken.

Met de Upright Tool trek je lijnen langs de muren die in werkelijkheid recht waren.

Vlekken verwijderen

Avond- en nachtfotografie vragen niet alleen om de juiste instellingen van je camera. Deze fotosituaties vragen ook zeker om een schone frontlens en de juiste plaats waar je je camera opstelt: anders wordt je foto overladen met lensflare.

Ook onze raw-foto kent een hinderlijke vlek in de lucht. Deze doemt op boven de linker toren en is extra naar voren gekomen bij het oplichten van de donkere delen in het eerste deel van deze workflow. Gelukkig kunnen we deze met het gereedschap Vlekken verwijderen wegwerken, een handeling die vaak bij avondfoto’s ingezet moet worden.

Retoucheren

Selecteer de tool Vlekken verwijderen, dat is het tweede pictogram in de gereedschapsset direct onder het histogram-venster. De sneltoets Q indrukken volstaat ook. Zorg dat Retoucheren geselecteerd is. Zet de Grootte op 87 en de Doezelaar op 80.

Ga vervolgens met de vlekkenverwijderaar actief op de vlek in de lucht staan en klik erop. Houd je muistoets ingedrukt en beweeg over de vlek. De plek wordt met wit gemarkeerd. Zorg dat de hele vlek geraakt wordt. Laat vervolgens je muisknop los. Lightroom zal nu de vlek zo goed mogelijk verwijderen.

Dit doet het programma door uit een ander stuk van de foto informatie te kopiëren naar de plek waar de vlek zit. Waar Lightroom de informatie vandaan haalt, kun je zien doordat die plek met een tweede cirkel gemarkeerd wordt. Vind je dat Lightroom een verkeerde plek kiest, pak dan het tweede gebied op en verplaats het naar een locatie waarvan jij vindt dat Lightroom de informatie vandaan moet halen.

We gebruiken de tool ‘Vlekken verwijderen’ om de lensflare te verwijderen.

Schilder over de hele lensflare-vlek met de tool Vlekken verwijderen.

Lightroom repareert vlekken met informatie elders uit de foto.

Bijsnijden

De vertekening is eruit én de vlekken zijn weg. Kom je erachter dat je compositie niet helemaal fijn was? Dan kun je je compositie achteraf aanpassen door de foto iets bij te snijden. Uitsnijden en herkaderen doen we met de tool Uitsnijdbedekking. Dit is het eerste pictogram uit de gereedschapsbalk. Je kunt deze tool ook activeren door op de R-toets op je toetsenbord te drukken.

Hulplijnen

Met deze tool actief, zie je hulplijnen verschijnen op je foto. Is dit niet het geval, selecteer dan links onder je foto bij Overlay gereedschap de optie Altijd. Door meerdere keren op de O-toets op je toetsenbord te drukken, kun je nu verschillende hulplijnen activeren. Handig voor het bepalen van je compositie met behulp van bijvoorbeeld de regel van derden.

Verkleinen

Ga nu op één van de hoeken van je foto staan. Je kunt zoek hoek oppakken en verslepen door je muis ingedrukt te houden. Versleep de hoeken totdat je een gewenste uitsnede hebt.

Als je nu de muisknop loslaat en in het kader gaat staan, ontstaat er een handje. Hiermee kun je het nieuwe kader nog verschuiven indien je dat wilt. Klik tot slot op Gereed. Het gereedschap Uitsnijdbedekking snijd je afbeelding bij en sluit zich.

Het instrument Uitsnijdbedekking heeft hulplijnen zodat je die kunt gebruiken bij je compositie.

Het onderwerp versterken

Ons onderwerp trekt met haar imposante verschijning al lekker de aandacht. Heel subtiel gaan we die aandacht nog een klein beetje versterken. Door de lucht en de voorgrond iets donkerder te maken, zal het gebouw nóg mooier uitkomen. We brengen een soort vignettering aan, maar dan met wat meer controle. Dit doen we met het Radiaalfilter.

Radiaalfilter

Activeer het Radiaalfilter in de gereedschapsset: het is het op één na laatste icoontje. Uiteraard kun je ook weer een sneltoets gebruiken: dit keer Shift+M. Zet ook je masker weer aan met de letter O, zodat je meteen kunt zien hoe je selectie eruit komt te zien. Maak je lokale selectie door vanuit het midden van je foto een ovaal te trekken. Dankzij het masker zie je perfect wat er geselecteerd is. Alles wat rood is, is geselecteerd.

We hebben een ovaal als selectie gemaakt als basis voor onze vignettering.

Vignettering aanbrengen

Nu de selectie gemaakt is, hebben we het maskeroverlay niet meer nodig, dus die schakelen we uit met een druk op de letter O. Schuif vervolgens de Belichting in het Effecten-paneel naar -0,55. Een subtiele vignettering is het gevolg. Sluit pas daarna het Radiaalfilter af door op Gereed te klikken.

We brengen een zachte vignettering aan om de aandacht nog meer op het hoofdonderwerp te leggen.

Verscherpen

Om ons beeld helemaal af te maken, gaan we ons beeld nog een beetje verscherpen. Ga naar het paneel Details en zet Hoeveel naar een waarde van 100. Zet de Straal op 1,4. Dit verscherpt de randen nog wat.

De laatste stap is het verscherpen van de foto.

Eindresultaat

Onze nachtfotofoto is af! We hebben het maximale uit ons raw-bestand weten te halen. Waar we eerst alleen felle hooglichten en zwarte schaduwen hadden, is onze foto dankzij een aantal simpele aanpassingen volledig tot leven gekomen.

Het eindresultaat van onze bewerking is een gebouw dat veel meer tot de verbeelding spreekt.

De 5 belangrijkste tips voor baby-fotografie

Het perfecte tijdstip voor fotografen: het blauwe uur