in

Verbluffend dynamisch bereik: zo voeg je een HDR-foto samen

De meeste landschapsfotografen kunnen niet zonder: het creëren van panoramafoto’s of een verbluffende hdr. En niet alleen landschapsfotografen, trouwens. Ook menig architectuurfotograaf omarmt deze speciale mogelijkheden binnen de wereld van de fotografie. In dit artikel nemen we je mee met de hdr-techniek!

Hdr is een ongekende techniek, die bedoeld is om grote contrastverschillen te kunnen overbruggen in één foto. De afkorting hdr staat voor High Dynamic Range, oftewel een hoog dynamisch bereik. Zo wordt het door de inzet van de hdr-techniek mogelijk een stadsgezicht te fotograferen bij sterk tegenlicht, waarbij toch voldoende details in belichting overblijven in zowel de lichtere als de donkere delen van een foto.

Een reguliere foto, zonder gebruik van hdr- en/of panoramatechnieken. Niet onaardig, maar het kan beter!

Voor zo’n hdr-foto wordt dan ook niet één enkele opname gemaakt, maar ten minste drie, te weten een goed belichte foto, een onderbelichte foto en een overbelichte foto. Door deze samen te voegen in Lightroom Classic wordt uit iedere foto de juiste lichtpartij gekozen en zodoende een hdr-foto gecreëerd.

De foto’s die je gebruikt, moeten dus verschillend zijn qua belichting. Daarom heet zoiets ook een ‘belichtingstrapje’. In ons voorbeeld hebben we een juist belichte foto, een foto die twee stops onderbelicht is en een foto die twee stops overbelicht is. Belangrijk hierbij is dat de compositie voortdurend gelijk blijft. Hetzelfde geldt voor de gebruikte iso-waarde en het ingestelde diafragma. Alleen de sluitertijd varieert. Als je je reeks gemaakt hebt, is het samenvoegen in Lightroom Classic een fluitje van een cent.

Drie opnames als basis voor de uiteindelijke hdr-foto.

Samenvoegen tot hdr

De eerste stap in het gehele proces is uiteraard het importeren van je reeks foto’s in Lightroom. Dit kun je doen door de foto’s rechtstreeks van je geheugenkaart te importeren, of van een losse map op je computer of een extern opslagmedium.

Na het importeren verschijnen je foto’s in de Bibliotheek-module. De reeks foto’s die je wilt gebruiken voor het samensmeltingsproces moet je selecteren. Je kunt dit eenvoudig doen door op de eerste foto uit de serie te klikken, vervolgens de Shift-toets in te drukken en met die toets ingedrukt op de laatste foto van de reeks te klikken. Je ziet dat de geselecteerde foto’s lichtgrijs gearceerd worden.

Ga nu naar het menu met de titel Foto. Binnen dat menu kies je voor Foto samenvoegen. Uiteraard kiezen we daarna voor HDR. Het kan ook sneller, door na het selecteren de toetscombinatie Ctrl+ H te gebruiken. Nadat je deze stappen succesvol hebt doorlopen, verschijnt het dialoogvenster Voorvertoning HDR samenvoegen met de voorvertoning van je hdr-foto. We zien in dit dialoogvenster een aantal belangrijke opties. Het vinkje bij Automatisch uitlijnen laten we staan. Als we tussen de verschillende opnames door onze camera licht hebben bewogen, waardoor de compositie niet honderd procent gelijk was, zorgt dit ervoor dat Lightroom toch een poging waagt om de beelden over elkaar heen te leggen. Mits de verschillende opnames niet te veel van elkaar afwijken, geeft dat een goed resultaat. Ook Automatische instellingen mag aangevinkt worden.

Het dialoogvenster Voorvertoning HDR samenvoegen.

Een verdieping lager zien we Waarde voor schimmen verwijderen. Schimmen ontstaan als er bewegende elementen waren in je foto, zoals golvend water, takken die bewogen door de wind of rijdende auto’s. Door hier dan te kiezen voor Laag, Normaal of Hoog, worden deze schimmen zoveel mogelijk geëlimineerd. Dit geeft echter niet altijd het gewenste resultaat, waardoor je alsnog eigenhandig aan de slag moet met het gereedschap Vlekken verwijderen om zulke ‘spookbeelden’ netjes weg te poetsen. We kiezen dus liever voor Geen en lossen eventuele problemen in een later stadium op.

Nu we de juiste opties hebben gekozen, is het tijd om de foto’s daadwerkelijk samen te voegen. Afhankelijk van hoe groot de bestanden zijn en hoeveel foto’s samengevoegd moeten worden, kan de operatie eventjes duren. Zo gauw Lightroom Classic gereed is met het samenvoegen, plaatst het programma je hdr-foto in je Bibliotheek, naast de originele fotoserie. Klik op Samenvoegen om de samenvoeging te starten. Selecteer na afloop de samengestelde foto en schakel over naar de module Ontwikkelen.

De samengevoegde hdr-foto verschijnt automatisch in je Bibliotheek.

De verdere afwerking

Omdat we in het dialoogvenster gekozen hadden voor Automatische instellingen, hebben al tal van automatische aanpassingen plaatsgevonden. Die zijn echter louter het vertrekpunt van waaruit je de foto nog volledig naar eigen smaak en inzicht kunt aanpassen.

De waarden die bij de schuifregelaars staan, zijn enkel een (automatisch) uitgangspunt.

Om de foto verder te verbeteren, kunnen we een aantal schuiven in het paneel Standaard simpelweg aanpassen, net als altijd. Zo zetten we de schuifregelaar Temperatuur op 10.000 en de schuifregelaar Verzadiging op +30. Zo krijgen de tinten een wat warmer karakter en worden de kleuren intenser.

Wil je de lucht nog wat verfijnen, gebruik dan het Gegradueerd filter en maak een selectie met een zacht verloop. Zet je maskeroverlay aan met de O-toets om goed te zien wat je selecteert. Nadat je de maskeroverlay weer hebt uitgezet met een tweede druk op de O-toets, verschuif je in het Effect-paneel de regelaar Belichting naar -0,43 en verhoog je de Helderheid naar (+) 81. Klik op Gereed om het Gegradueerd filter af te sluiten.

Een selectie met een zacht verloop wordt gebruikt om de luchtpartij te verfijnen.

Het resultaat

Het samenvoegen van een zogenaamd belichtingstrapje tot een hdr-foto is eenvoudig te doen. Het resultaat dat we tot nu toe hebben bereikt, is al geweldig. Maar het kan uiteraard nog veel verfijnder uitgewerkt worden door gebruik te maken van de talloze panelen met schuifregelaars die Lightroom Classic te bieden heeft. Wat we je hier hebben laten zien, is het samensmeltingsproces. Je kunt je skills verder volledig uitleven op deze hdr-foto!

Het resultaat

Tips om te fotograferen met tegenlicht

Aan de slag met je eigen thuisstudio: dit zijn geschikte achtergronden