in

Wild fotograferen in Nederland – insecten in je tuin

Dé tijd voor macrofotografie in je tuin is weer bijna aangebroken. Nog even en alle bloemen staan weer in bloei en het wemelt weer van de insecten. Hoe moet je eigenlijk insecten fotograferen?

Het is onmogelijk om alle soorten insecten die je in je tuin zou kunnen vinden te benoemen, er bestaan namelijk enorm veel insecten. Daarom hebben we een lijstje voor je samengesteld van vier veelvoorkomende insecten die leuk zijn om op de foto te zetten. We vertellen je wat over de soort, geven je tips voor hoe je je tuin insectvriendelijk kunt maken en leggen je natuurlijk uit hoe je ze het beste op de foto kunt zetten.


Foto: Freddy1972

De beste tuin voor insecten

Sommige mensen zien insecten als een plaag, maar ze zijn onmisbaar voor de rest van de natuur in je tuin. Zo zorgen ze voor bestuiving of eten ze andere insecten, die wel een plaag vormen. De manier waarop je je tuin onderhoudt is van cruciaal belang voor een hele hoop soorten. Sommige soorten schuilen graag in donkere, vochtige plekjes, zoals bijvoorbeeld onder een stapel stenen of een stapel hout. Leg zulke hoopjes door je tuin in de buurt van bloemperkjes of andere planten. Ook blaadjes en takjes die van je bomen of struiken vallen kun je beter laten liggen.

Wij mensen hebben graag een nette, opgeruimde tuin, maar voor insecten is dit niet de ideale situatie. Aan een mooi gemaaid grasveld zonder onkruid heeft een insect niet zo veel. Wij zien onkruid als iets ongewilds, maar onkruid is vaak een belangrijke voedingsbron voor verschillende soorten.

Verder kun je ook op verschillende websites een zogenaamd insectenhotel kopen. Er zitten echter ook een aantal criteria aan waar het huisje aan moet voldoen voordat er ook echt insecten in gaan wonen. Let erop dat je het huisje enigszins beschut ophangt, zodat de wind en regen niet direct naar binnen komen. Het is ook het beste als het dakje waterdicht is. Ook moeten de randen van de holletjes niet te ruw zijn, dat beschadigt de vleugels van de insecten.


Foto: Kyle

Wat nou als je geen tuin hebt?

Je wilt graag insectenfoto’s maken, maar je hebt geen tuin om in op zoek te gaan naar insecten. Wat dan? Loop even naar een lokaal parkje, of naar het bos. Daar kun je ook al een hoop vinden. Verder kun je natuurlijk ook je balkon insectvriendelijk maken. Je kunt dan misschien niet zo veel doen als wanneer je een grote tuin hebt, maar je kunt zeker nog een hoop insecten lokken. Allereerst kun je ook een insectenhotel ophangen, ze nemen vaak niet veel plek in, waardoor ze ook op een balkon goed kunnen werken.

Je hebt echter niks aan een insectenhotel als er geen voedsel in de buurt is voor de insecten. Zet daarom een of meerdere potten met bloemen weg, het liefst allemaal verschillende soorten bloemen. Tegenwoordig kun je op steeds meer plekken zakjes bijenzaad aanschaffen. Deze combinatie van zaden zijn perfect voor, de naam zegt het al, bijen, maar ook andere bestuivers zoals zweefvliegen en vlinders zullen er op af komen. Let er bij het kopen van zo’n zadenmix wel op dat er geen neonicotinoïden in zitten. Dat is een gif dat in bestrijdingsmiddelen zit en waar insecten erg slecht tegenkunnen. Let je daar niet op, dan gaat een groot percentage van de insecten die van je planten eten daar waarschijnlijk aan dood. Je kunt vaak op de achterkant van het zakje vinden of er neonicotinoïden in zitten, anders kun je het eventueel ook navragen. Als je biologisch zaad koopt, zit je sowieso goed, want daar worden geen bestrijdingsmiddelen voor gebruikt. Buiten bijenzaad kun je ook bijvoorbeeld een vlinderstruik op je balkon zetten. Dat zijn normaal gezien behoorlijk grote planten, maar er bestaan ook dwergsoorten van deze struik, die je makkelijk op je balkon kwijt kunt.


Foto: steven-1966

Verschillende soorten insecten

Vlinder

Er leven zo’n 2400 soorten vlinders in Nederland, volgens De Vlinderstichting. Een groot deel daarvan is nachtvlinder of micro-vlinder (micro-vlinders zijn hele kleine vlindersoorten). Er leven nog zo’n 53 soorten dagvlinders in Nederland. Een lijst van alle vlinders in Nederland vind je hier.

Vlinders worden vaak niet enorm oud, de meeste vlinders sterven twee of drie weken nadat ze ontpopt zijn. Het is lastig om precies te zeggen van wanneer tot wanneer je ze het beste kunt spotten, omdat er zo veel verschillende soorten zijn. Iedere soort heeft namelijk zijn eigen tijd van ontpoppen. Vanaf halverwege de lente tot eind zomer is de kans echter vrij groot dat je er veel tegenkomt.


Foto: JannetteB

Bij

Ook van de bij zijn er enorm veel soorten. De bekendste soort is de honingbij en dat is dan ook meteen de énige tamme bijensoort. Dit is de enige soort die door mensen wordt gehouden en die eigenlijk in het wild niet zo goed kan leven. De overige 358 soorten bijen die in Nederland leven, zijn wilde bijen en deze zien er bij lange na niet allemaal hetzelfde uit als de honingbij. Zo is bijvoorbeeld de aardhommel ook een bijensoort. Een lijst van de meest voorkomende wilde bijen met plaatsjes vind je op de website van Nederland Zoemt.nl.

Voor bijen geldt hetzelfde als vlinders: er zijn veel soorten en ze hebben allemaal een andere tijd waarop ze het nest uitkomen en op zoek gaan naar voedsel. De ene soort kom je aan het begin van de zomer meer tegen, de andere soort juist aan het eind van de zomer.

Hierboven hadden we het al even over onkruid. De paardenbloem, die door velen als onkruid wordt gezien, is volgens WUR een van de meest bezochte bloemen onder wilde bijen. Ook planten als klaver zijn populair onder bijen. Inheemse planten (planten die van oorsprong uit Nederland komen), doen het sowieso vaak beter bij bijen.


Foto: PeterFM

Lieveheersbeestje

Van het lieveheersbeestje zijn zo’n 60 soorten bekend in Nederland. De top drie meest voorkomende lieveheersbeestjes is: het citroenlieveheersbeestje, het veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje en het zevenstippig lieveheersbeestje, dat bleek uit een onderzoek van Naturalis Biodiversity Center.

Lieveheersbeestjes eten bladluis. Daarom is het logisch om, als je lieveheersbeestjes op de foto wilt zetten, op zoek te gaan naar planten waar bladluizen op af komen. Dat is gelukkig niet zo moeilijk, want bladluizen kun je op enorm veel planten tegenkomen. Er zijn ook weer heel veel verschillende soorten bladluizen en het verschilt per luis welke plant ze lekker vinden. Zo kun je rozenluizen voornamelijk op rozen vinden en zitten er vaak weer andere luizen op, bijvoorbeeld, je beukenhaag.


Foto: BertK52

Meikever

Het aantal meikevers is, net zoals bij heel veel insecten, de afgelopen jaren nogal afgenomen. Het zijn echter wel interessante beestjes om op de foto te zetten. De meikever is een grote, harige kever met roodbruine voelsprieten.

Wanneer je de meikever tegen kunt komen is af te lezen aan de naam, namelijk van eind april tot eind mei. Overdag is de kans niet groot dat je er eentje tegenkomt, ze worden pas tegen de avond actief. Als je ze wilt lokken kun je een grote lamp in je tuin zetten, net zoals veel nachtinsecten komen ze op het licht af. Meikevers eten veel verschillende soorten loofbomen. Ze hebben een voorkeur voor zomereik, beuk en haagbeuk en daar heb je in de avonduren dan ook de meeste kans om ze tegen te komen.


Foto: JacolienL

Hoe zet je ze dan op de foto?

De insecten in je tuin, zet je het beste op de foto met een macrolens, of met iets dat daarop lijkt. Je kunt bijvoorbeeld ook een tussenring proberen. Dit is een ring die je tussen de body en het objectief kunt plaatsen en die het effect van een macrolens nabootst. Een tussenring is vaak wat goedkoper dan een macrolens.

Met een macrolens kun je een klein onderwerp, groot in beeld krijgen. Het moeilijke van macro is dat elke beweging wordt uitvergroot. Dit kun je oplossen met een statief, zolang je onderwerp niet beweegt kun je met een statief redelijk goed uit de voeten. Je kunt dan zelfs gaan spelen met een wat langere sluitertijd, of een wat groter diafragma.

Bij onderwerpen zoals een bij of een vlinder, die vaak constant van bloem naar bloem vliegen, wordt dit wat lastiger. Dan is het de kunst om zo voorzichtig mogelijk dichterbij te komen, je camera te richten en snel de foto te maken. Dan moet je wel werken met een snellere sluitertijd, want anders is de kans op bewegingsonscherpte erg groot.

Wat populair is bij macrofotografie is een hele kleine scherptediepte, wat je kunt bereiken door een zo laag mogelijk diafragmagetal in te stellen. Op deze manier heb je vooral het insect scherp en wordt de, soms wat drukke achtergrond, mooi wazig. Met de juiste achtergrond kun je zelfs een prachtige bokeh creëren.


Foto: michaelangelo77

Meer leren over hoe je de insecten in je tuin perfect op de foto zet? Volg dan Zoom Academy Cursus Macrofotografie.

Mis niks met de wekelijkse Zoom.nl nieuwsbrief!

E-mailadres

De verschillende soorten flitsers voor macrofotografie uitgelegd

Portret maken in de zon: werken met harde en zachte schaduwen